دردهاي ارجاعي

درد ارجاعي (referred pains)

دردهاي ارجاعي به دردهايي گفته مي شود كه مركز آنها نقطه اي دورتر از محل درد قرار دارد. يكي از بهترين نمونه هاي اين نوع دردها، درد آنژين صدري يا حمله قلبي است كه گاهي در ناحيه گردن، شانه يا پشت و كمر حس مي شود

تنگي مجراي مهره‌اي

در تنگي مجراي مهره اي كه ممكن است در مهره هاي گردن يا کمر يا هر دو ايجاد شود، به دليل تنگ شدگي مجراي مزبور، نخاع و اعصاب تحت فشار قرار مي گيرند. اين اختلال معمولاً در اثر افزايش سن روي مي دهد و گاهي به دليل بیرون زدگی دیسک مهره ای ، پوکی استخوان يا تومور ايجاد مي شود

تنگي مجراي مهره اي ناحيه كمر موجب كمردرد و نيز درد احساس غير طبيعي درساق ها ، پاها و باسن ها، يا كاهش كنترل ادرار و مدفوع مي شود

علل اصلي تنگي مجراي مهره هاي گردن، اسپونديلوز (ساییدگی) مهره هاي گردن، استخواني شدن منتشر و بيش از حد اسكلت با علت ناشناخته، يا كلسيفيه شدن رباط طولي خلفي هستند. اين بيماري در مردها شايع تر است و بيشتر از 40 تا 60 سالگي ديده مي شود.

بيماري با راه رفتن اسپاستيك ، كرختي انتهاهاي فوقاني، ضعف اندام هاي فوقاني يا تحتاني يا هردو، درد ريشه اي اندام فوقانی  تحليل رفتگي عضلاني، نقايص حسي و ناهنجاري هاي رفلكسي همراه است

درمان، در موارد شديد عبارت است از فیزیوتراپی و استفاده از گردن بند طبی و موارد شديد بيماري نياز به جراحي دارد

تنگي مجراي مهره اي كمري در اثر بزرگ شدگي سطوح مفصلي يا آرتروز، اسپوندیلولیستزیس، استخواني شدن منتشر و بيش از حد اسكلت با علت ناشناخته و بيماري فرسايشي (دژنراتيو) ديسك مهره اي ايجاد مي شود و معمولاً بعد از 50 سالگي روي مي دهد و در زن و مرد شيوع يكسان دارد

اين بيماري با گرفتگي متناوب عصبي كه منجر به درد ساق ها، ضعف، گزگز و از بين رفتن رفلكس هاي تاندوني عميق مي شود همراه است. ممكن است كمر درد موجود باشد يا وجود نداشته باشد. معمولاً درد بيمار با راه رفتن تشديد و با نشستن بهتر مي شود.

خم شدن به جلو درد را تسكين مي دهد و در مقابل، كشش ناحيه كمر و پشت در قسمت ران ها موجب تشديد درد مي شود. راه رفتن در سرازيري درد را افزايش و راه رفتن در سر بالايي ، درد را كاهش مي دهد. ام آر آي بهترين روش تشخيص بيماري است

درمان عبارت است از : كاهش وزن، محدود كردن فعاليت مثلاً با استفاده از واكر و تزريق اپيدورال کورتون. در صورت شديد بودن درد، جراحي توصيه مي شود

اسپونديلوز(spondylosis)

اسپونديلوز ، به ساييدگي ستون مهره ها گفته مي شود و بيماري بسيار شايعي است. ساييدگي مهره ها از حدود 25 سالگي به طور طبيعي آغاز مي شود و در ميانسالي تقريباً همه افراد مبتلا به آن هستند.

تحمل دائمي وزن بدن به وسيله كمر و خم شدن و چرخش مرتب آن موجب بروز اسپونديلوز كمري مي شود كه شايع تر از اسپونديلوز ساير مهره ها است. اسپوندیلوز كمر به ويژه در بين مهره هاي 4 و 5 و مهره پنجم و قسمت ابتداي استخوان خاجي شايع تر است كه موجب بروز درد سیاتیکی مي شود

گاهي در اثر ساييدگي ، ديسك و غضروف يا سطوح مفصلي از بين مي روند. استخوان ها در حاشيه ديسك ها و سطوح مفصلي متورم مي شوند و قادر نيستند به راحتي حركت كنند.

در نتيجه، سفتي ستون مهره ها بروز مي كند و ممكن است اعصاب، رباط ها و بافت هاي اطراف تحت فشار قرار بگيرند و دردناك شوند. بسياري از افراد مبتلا به ساييدگي شديد مهره ها دچار درد پشت يا كمر نمي شوند؛ در مقابل بعضي از افراد در اثر ساييدگي خفيف به درد شديد مبتلا مي شوند

دردهای ارجاعی

دردهای ارجاعی

بيماري شوئرمن (scheuermann's disease)

بيماري شوئرمن نوعي بيماري خود محدود شونده دوران كودكي است كه از انواع بيماري هاي استخواني غضروفي نوجوانان به شمار مي آيد و مهره ها را مبتلا مي سازد.

بيماري موجب كيفوز (قوز) ستون مهره ها مي شود. قسمت راس انحناي مهره هاي پشتي كاملاً سفت و دردناك است و فعاليت بدني و راه رفتن و نشستن طولاني موجب تشديد آن مي شود

نشانگان(سندرم) التهاب عضله تنشي

سندرم ميوزيت (التهاب عضله) تنشي (tension myositis syndrome;TMS) اختلالي است كه با نشانه هاي عصبي و روان تني اسکلتی و عضلانی و بيش از همه، كمردرد شناخته مي شود

درد، سفتي، گزگز و كرختي در ناحيه پشت و كمر احساس مي شوند و ممكن است درد گردن، زانو و ساير نقاط بدن نيز وجود داشته باشند. تعدادي از محققان معتقدند كه علايم بيماري به ساير نقاط بدن تغيير محل مي دهند و همين ويژگي ، شاخص مهم آن است

موجود نبودن علت فيزيكي شناخته شده در معاينه فيزيكي و آزمايشات و مطالعات تصوير برداري، و وجود نقاط حساس (كه بعضي از محققان تعداد آن ها را 6 نقطه حساس اصلي دانسته اند كه عبارتند از 2 نقطه در قسمت بالاي عضلات ذوزنقه اي، 2 نقطه در عضلات اطراف مهره هاي كمري و 2 نقطه در قسمت بالاي باسن ها) ، به تشخيص بيماري كمك مي كنند.

اين نقاط در 99% بيماران مبتلا به سندرم مزبور وجود دارند. وجود سابقه اختلالات روان تني ديگر، مانند سندرم روده تحريك پذير و سردرد تنشي نيز به تشخيص بيماري كمك مي كند

در بيماراني كه به سرعت بهبود نمي يابند بايد از روش هاي درمان حمايتي گروهي و / يا روان درماني استفاده كرد. بازگرداندن بيمار به شيوه زندگي طبيعي از طريق متوقف ساختن درمان هاي دستكاري مهره اي و فيزيوتراپي و برقراري فعاليت طبيعي صورت مي گيرد

درد دنبالچه (coccydynia)

درد دنبالچه (كوكسيدينيا؛ coccydynia) در قسمت انتهاي ستون مهره ها احساس مي شود و اغلب به دنبال افتادن و يا پس از زايمان روي مي دهد، ولي در بسياري از موارد، عامل بيماري نامشخص است.

در بعضي موارد، فشار دايمي مثلاً در اثر اسب سواري يا دوچرخه سواري مي تواند موجب شروع درد شود. به ندرت درد دنبالچه در اثر وجود تومور ناحيه مزبور ايجاد مي شود

درد با يبوست شديد و در اثر اجابت مزاج تسكين مي يابد. نشستن بر روي ناحيه مبتلا موجب تشديد درد مي شود و از اين رو بايد براي نشستن، از كوسن هايي استفاده شود كه قسمت پشت آنها داراي بريدگي است و اين قسمت در ناحيه دنبالچه قرار مي گيرد (استفاده از كوسن هايي كه به شكل دونات هستند يعني قسمت مركزي آنها به شكل دايره، خالي شده است براي اين كار مفيد نيستند)

در موارد طولاني بيماري، از داروهاي ضدالتهابي و مسكن و داروهاي ضد افسردگی (مثل آمي تريپتيلين) استفاده مي شود. اغلب مسدود كردن موضعي عصب ناحيه، مفيد واقع مي شود

تومورهاي استخواني

تومورهای استخوانی را مي توان به دو گروه ((اوليه)) (كه از خود استخوان منشاء مي گيرند) و ((ثانويه)) ( كه از نقطه اي به جز استخوان منشاء مي گيرند) تقسيم نمود

. تومورهاي اوليه استخوان را مي توان به دو نوع ((خوش خيم)) و ((بدخيم)) (سرطانی) تقسيم كرد.

تومورهاي خوش خيم شايع ممكن است علت نئوپلاستيك (ناشي از رشد جديد و كنترل نشده بافت)، تكاملي، ناشي از ضربه، عفوني، يا التهابي داشته باشند. نمونه هايي از تومورهاي خوش خيم استخواني عبارتند از : استئوم، استئوكوندروم، كيست آنوريسمي استخوان، فيبروديسپلازي

نمونه هايي از تومورهاي خوش خيم استخواني عبارتند از : استئوم، استئوكوندروم، كيست آنوريسمي استخوان، فيبروديسپلازي

تومورهاي بدخيم اوليه شامل استئوساركوم، كوندروساركوم، ساركوم يوئينگ و ساير انواع ساركوم ها هستند. ميلوم متعدد (ميلوم مولتيپل) نوعي سرطان خون است كه اغلب به شكل يك يا چند تومور استخواني تظاهر مي يابد.

تومورهاي ثانويه استخوان شامل تومورهاي متاستاتيك هستند كه از ساير اعضا مانند پستان ، ريه و پروستات انتشار مي يابند. اين نوع تومورها، بيشتر، (اسكلت محوري را مبتلا مي كنند تا اسكلت ضميمه اي و تومورهايي كه از بافت نرم منشاء مي گيرند نيز ممكن است به طور ثانويه، از طريق تهاجم مستقيم، استخوان ها را گرفتار سازند.

شايع ترين علامت تومورهاي استخواني، درد است ولي در بسياري از بيماران علايمي به جز يك توده بدون درد وجود ندارد. بعضي از تومورهاي استخواني موجب ضعيف شدن ساختار استخوان و شكستن آن مي شوند

درمان تومورهاي استخواني بر حسب نوع آنها متفاوت است و از جراحي، قطع اندام، شيمي درماني، راديو تراپي تشكيل مي شود

منبع: سايت دكتر حسين زاده

 

Share →