به كمك آنژيوگرافي تعداد عروق كرونر مسدود شده، محل انسداد و ميزان آن مشخص مي‌شود و مستقيم‌ترين راه كشف مشكلات شريان‌هاي كرونري قلب استفاده از آنژيوگرافي است. اين روش با تزريق يك ماده رنگي حاجب به وسيله يك لوله بلند، نازك و قابل انعطاف بنام كاتتر انجام مي‌شود.

اگرچه هنگامي كه لوله كاتتر به قلب مي‌رسد ممكن است فرد مقداري دچار تپش قلب شود ـ كه اين وضعيت طبيعي است ـ اما به طوركلي هنگام انجام آنژيوگرافي فرد چيزي احساس نمي‌كند.
در اين روش پس از اين‌كه كاتتر از طريق شريان يا وريدي كه در كشاله ران وجود دارد به سمت قلب فرستاده شده و در قلب يا مدخل عروق تغذيه‌كننده آن قرار گرفت، ماده حاجب ـ كه به وسيله اشعه ايكس قابل رويت است ـ تزريق و از زواياي مختلف قلب عكسبرداري مي‌شود.
گاهي اوقات از شريان‌هاي موجود در مچ دست يا آرنج نيز براي انجام آنژيوگرافي استفاده مي‌شود.

قبل از انجام آنژیوگرافی چه آمادگی‌هایی لازم است؟

قبل از انجام آنژیوگرافی بیمار باید مصرف داروهای قندخون، فشارخون، چربی خون و ضدآنژین را به اطلاع پزشک برساند.
میزان دریافت مایعات چند روز قبل از انجام تست باید افزایش یابد.
افرادی که به ید یا غذاهای دریایی حساسیت دارند یا مبتلا به دیابت یا مشکلات کلیوی هستند، ممکن است در معرض خطر بیشتری برای واکنش و حساسیت نسبت به ید موجود در مواد رنگی باشند، بنابراین باید حتماً این مسئله را از قبل به پزشک اطلاع دهند.
سابقه واکنش منفی به مواد حاجب در گذشته، مصرف داروی ویاگرا(Viagra) یا احتمال حاملگی نیز باید حتماً گزارش شود.
· فرد باید 8 تا 12 ساعت قبل از انجام آزمایش چیزی نخورد. در برخی موارد از افراد خواسته می‌شود که شب قبل از انجام آنژیوگرافی در بیمارستان بستری شوند، در غیر این صورت، صبح همان روز در بیمارستان مورد معاینه قرار می‌گیرند.
قبل از انجام آنژیوگرافی باید رضایت‌نامه امضاء شود و لباس مخصوص (گان) پوشیده شود. معمولاً مراقب بهداشتی نحوۀ انجام آزمایش و خطرات احتمالی آن را توضیح خواهد داد.
موهای محل ورود کتتر آنژیوگرافی در قسمت بازو یا ران تراشیده شده و محل تمیز می‌شود

مراقبت در منزل :

در صورت مشاهده موارد زير سريعا به پزشك مراجعه نماييد .
- خونريزي تازه از محل آنژيوگرافي، پيشرفت تورم و كبودي در محل آنژيوگرافي، افزايش حساسيت، سرخي، ترشحات و درد درمحل آنژيوگرافي.
- خونريزي تازه از محل آنژيوگرافي، پيشرفت تورم و كبودي در محل آنژيوگرافي، افزايش حساسيت، سرخي، ترشحات و درد درمحل آنژيوگرافي.
- تب بالاي ۳۸ درجه.
-رنگ پريدگي، سردي ، احساس كرختيو درد در اندام مورد مداخله (پايا دست )
- در صورت درد طبق نظر پزشك معالجتان هر ۴ تا ۶ ساعت از قرص مسكن (ترجيحاً استامينوفن ۳۲۵ ميلي گرمي) استفاده كنيد.
– روزبعد ازآنژيوگرافي ميتوانيد دوش بگيريد ولي تا ۴۸ ساعت ازوان استفاده نكنيد.
-- داروهاي تجويز شده را طبق دستور پزشك معالج خود ادامه دهيد. مگر در موارديكه پزشكتان دستور ديگري داده باشد.
- رانندگي نكنيد. شخص ديگري شما را به خانه ببرد و تا صبح روزبعد، همراه شما بماند.
- تا ۲۴ ساعت بعد از ترخيص هيچگونه كار سخت و ناگهاني انجام ندهيد و از خم شدن و زور زدن و بلند كردن اشياء سنگين خودداري كنيد.
- ۱۰ روز پس از ترخيص به درمانگاه قلب مراجعه كرده، فيلم و جواب آنژيوگرافي خود را دريافت كنيد .

تفاوت آنژیوگرافی با سی تی آنژیوگرافی

سی تی آنژیوگرافی روش جایگزینی است که در چند سال گذشته به یکی از اولی ترین روش های برخی پزشکان بدل شده است. در سی تی آنژیو با استفاده از اشعه X ، جریان خون در عروق مشاهده می‌شود. به این صورت که با استفاده از اشعه X و تحلیل کامپیوتری دستگاه CT ، تصاویری را تولید می‌کند که امواج اشعه X از وسیله‌ای چرخشی از میان ناحیه مورد نظر بدن بیمار با زوایای گوناگون برای ساختن تصاویر Cross-Sectional عبور می‌کند ، سپس به صورت تصاویر سه بعدی بازسازی می‌شوند. در مقایسه با کاتتر آنژیوگرافی که باید کاتتر درون رگ قرار بگیرد و ماده حاجب تزریق شود ، سی تی آنژیوگرافی کمتر تهاجمی است و بیمار احساس امنیت بیشتری دارد.
برای انجام آنژیوگرافی در محل کشاله ران یک سوراخ کوچک ایجاد می ‌شود ، سپس کاتتر که لوله‌ ای بلند ، باریک و توخالی است را به داخل رگ رانده و از آن جا به داخل قلب و رگ‌ های کرونر می فرستند. پس از این ‌که نوک کاتتر به داخل رگ کرونری فرستاده شد ، ماده ‌ای حاوی یُد که ماده حاجب نامیده می ‌شود ، تزریق می ‌شود و تصویر رگ‌ ها نمایان می ‌شود.
نکته قابل توجه در تفاوت های آنژیوگرافی و سی تی آنژیوگرافی ، در قیمت و صرف زمان برای بیمار است. در آنژیوگرافی بیمار ساعت ها بستری می شود اما سی تی آنژیو حداکثر یک ساعت وقت بیمار را می گیرد.
نکته دیگری که نباید از آن به سادگی گذشت ، تعیین سن و وضعیت ظاهری بیمار برای تجویز آنژیوگرافی یا سی تی آنژیو است. در بررسی های به عمل آمده مشخص شده که اصولا سی تی آنژیو برای بیماران کم سن که مشکوک به داشتن بیماری قلبی هستند و یا جهت اطلاع از وضع بیمار در نظر گرفته می شود اما مشاهدات عینی خبر از توصیه پزشکان به این بیماران برای آنژیوگرافی در وهله نخست دارد.
آنژیوگرافی و سی تی آنژیوگرافی هر دو روش‌هایی دقیق برای بررسی رگ‌‌های اصلی خون رسان (کرونر) قلب هستند اما هزینه‌ آنژیوگرافی که با عبور یک لوله باریک از رگ پا به قلب انجام می‌شود ، تقریباً سه برابر هزینه‌ سی تی ‌آنژیوگرافی است که فقط با یک تزریق وریدی در دست انجام می‌شود. زمانی که صرف آنژیوگرافی می‌شود نیز چندین ساعت بیشتر از سی تی ‌آنژیوگرافی است.

• تذکر

1- اگر به بیماری کلیه مبتلا هستید و یا دیابت دارید، ممکن است رنگ تزریق شده برای شما ضرر داشته باشد. بنابراین قبل از انجام آنژیوگرافی، بیماری خود را به پزشک اطلاع دهید تا تمهیدات خاصی را برای شما انجام دهند.
2- انجام آنژیوگرافی به عهده متخصص قلب می‌باشد (کاردیولوژیست) و انجام آن حتما در بیمارستان صورت می گیرد تا در صورت بروز خطرات احتمالی، امکانات پیشرفته پزشکی در اختیار متخصص باشد تا بیمار را به سرعت مدیریت کند.(انجام آن در کلینیک‌های تخصصی و پیشرفته نیز ممکن می‌باشد).

از سری مطالب پزشکی عمومی و غیر تخصصی سایت (اطلاعات  عمومی و غیر تخصصی پزشکی برای افزایش دانش سلامت  و اطلاعات عمومی پزشکی بازدیدکنندگان)